Khung pháp lý - Đòn bẩy để ngành làm đẹp Việt Nam phát triển bền vững

Những năm gần đây, ngành làm đẹp Việt Nam chứng kiến tốc độ tăng trưởng ấn tượng với sự phát triển nhanh chóng của các spa, thẩm mỹ viện công nghệ cao, hệ thống phân phối mỹ phẩm và các nền tảng kinh doanh trực tuyến. Trong bối cảnh nhu cầu chăm sóc sắc đẹp ngày càng gia tăng, thị trường không chỉ mở rộng về quy mô mà còn trở thành một trong những lĩnh vực năng động nhất của nền kinh tế dịch vụ.

Tại Beauty Summit 2026, Thạc sĩ Vũ Thị Thảo, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Y – Dược Cộng đồng, nhận định rằng công nghệ có thể giúp ngành làm đẹp phát triển nhanh, nhưng để phát triển bền vững thì phải dựa trên pháp lý, đào tạo và một hệ sinh thái hoàn chỉnh. Theo bà, đây chính là yếu tố quyết định tương lai của ngành trong giai đoạn cạnh tranh ngày càng khốc liệt và yêu cầu của khách hàng ngày càng cao.

Các số liệu nghiên cứu thị trường cho thấy ngành mỹ phẩm và chăm sóc cá nhân của Việt Nam đang duy trì mức tăng trưởng thuộc nhóm cao nhất khu vực Đông Nam Á. Quy mô thị trường mỹ phẩm được ước tính đạt từ 1,7 đến 2,5 tỷ USD trong năm 2024 và có thể vượt mốc 3 tỷ USD trước năm 2030. Riêng trên môi trường số, doanh thu ngành hàng làm đẹp và chăm sóc cá nhân trong năm 2025 đạt khoảng 74,4 nghìn tỷ đồng, tăng gần 30% so với năm trước, trở thành một trong những ngành hàng dẫn đầu về tốc độ tăng trưởng thương mại điện tử.

Sự phát triển mạnh mẽ của thị trường kéo theo những thay đổi đáng kể trong hành vi tiêu dùng. Nếu trước đây khách hàng chủ yếu quan tâm đến giá cả hoặc hiệu quả được quảng bá, thì hiện nay yếu tố an toàn, minh bạch và tính pháp lý của cơ sở làm đẹp đang được đặt lên hàng đầu. Người tiêu dùng ngày càng chú trọng đến giấy phép hoạt động, trình độ chuyên môn của người thực hiện, nguồn gốc mỹ phẩm, thiết bị sử dụng cũng như quy trình bảo đảm an toàn. Trong thời đại số, chỉ một sự cố chuyên môn hoặc một phản hồi tiêu cực trên mạng xã hội cũng có thể gây tổn hại lớn đến uy tín doanh nghiệp. Vì vậy, niềm tin đang trở thành tài sản giá trị nhất của ngành làm đẹp.

Tuy nhiên, đằng sau bức tranh tăng trưởng tích cực vẫn tồn tại những khoảng trống đáng lo ngại. Số lượng cơ sở làm đẹp gia tăng nhanh chóng nhưng quá trình chuẩn hóa về nhân lực và quản trị chưa theo kịp. Không ít cơ sở được thành lập sau những khóa đào tạo ngắn hạn, trong khi nhiều chủ cơ sở chưa được trang bị đầy đủ kiến thức pháp luật liên quan đến hoạt động chuyên môn. Điều này dẫn đến chất lượng dịch vụ không đồng đều, gia tăng nguy cơ vi phạm pháp luật và ảnh hưởng đến hình ảnh chung của toàn ngành.

Một trong những vấn đề được giới chuyên môn đặc biệt quan tâm hiện nay là ranh giới pháp lý giữa dịch vụ làm đẹp thông thường và các hoạt động có yếu tố y khoa. Theo quy định hiện hành, các cơ sở dịch vụ thẩm mỹ không phải là cơ sở khám, chữa bệnh chỉ được thực hiện một số hoạt động nhất định như xăm, phun, thêu trên da và không được sử dụng thuốc gây tê dạng tiêm. Tuy nhiên, thực tế vẫn xuất hiện nhiều nội dung quảng cáo sử dụng các thuật ngữ như “điều trị mụn chuyên sâu”, “điều trị nám tận gốc” hay “xóa sẹo vĩnh viễn”, vượt ra ngoài phạm vi chuyên môn được phép thực hiện. Theo các chuyên gia pháp lý, sự khác biệt giữa “chăm sóc da” và “điều trị da” không chỉ nằm ở ngôn ngữ mà còn liên quan trực tiếp đến phạm vi hoạt động được pháp luật cho phép. Chỉ một cách diễn đạt không phù hợp cũng có thể dẫn đến những rủi ro pháp lý đáng kể.

Cùng với đó, hoạt động quảng cáo trong lĩnh vực làm đẹp đang đặt ra bài toán cân bằng giữa mục tiêu doanh số và trách nhiệm đối với người tiêu dùng. Trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt, nhiều cơ sở sử dụng những cam kết tuyệt đối về hiệu quả nhằm thu hút khách hàng. Tuy nhiên, xu hướng hiện nay cho thấy người tiêu dùng ngày càng đòi hỏi các thông tin phải được chứng minh bằng cơ sở khoa học, dữ liệu thực tế và tính minh bạch. Những lời hứa hẹn thiếu căn cứ không chỉ tiềm ẩn nguy cơ vi phạm quy định pháp luật mà còn làm suy giảm niềm tin của thị trường.

Ngoài yếu tố pháp lý, nguồn nhân lực cũng được xem là nút thắt lớn nhất đối với sự phát triển bền vững của ngành làm đẹp Việt Nam. Doanh nghiệp hiện không chỉ thiếu kỹ thuật viên có tay nghề mà còn thiếu đội ngũ quản lý, chuyên gia đào tạo, chuyên viên tư vấn và những nhân sự có khả năng vận hành hệ thống chuyên nghiệp. Trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh chóng, người lao động trong ngành không chỉ cần thành thạo kỹ năng nghề mà còn phải hiểu biết pháp luật, quản trị rủi ro, chăm sóc khách hàng và ứng dụng công nghệ vào công việc.

Theo ThS. Vũ Thị Thảo, giáo dục nghề nghiệp cần đóng vai trò trung tâm trong quá trình chuẩn hóa ngành làm đẹp. Các cơ sở đào tạo không chỉ thực hiện nhiệm vụ cấp bằng hay chứng chỉ mà còn phải trở thành cầu nối giữa nhà trường và doanh nghiệp, liên tục cập nhật công nghệ mới, chuẩn hóa năng lực nghề nghiệp và hỗ trợ người học tiếp cận cơ hội việc làm. Mô hình đào tạo gắn với thực tiễn doanh nghiệp được đánh giá là giải pháp quan trọng để giải quyết bài toán nhân lực trong những năm tới.

Các chuyên gia dự báo giai đoạn 2026–2030 sẽ chứng kiến sự lên ngôi của nhiều xu hướng mới như cá nhân hóa dịch vụ bằng trí tuệ nhân tạo, làm đẹp kết hợp chăm sóc sức khỏe, chống lão hóa khoa học và các giải pháp dựa trên dữ liệu khách hàng. Trong bối cảnh đó, Việt Nam hoàn toàn có cơ hội trở thành trung tâm dịch vụ làm đẹp mới của khu vực Đông Nam Á nếu xây dựng được hệ thống pháp lý minh bạch, nguồn nhân lực đạt chuẩn và chất lượng dịch vụ đồng bộ.

Cơ hội phát triển của ngành làm đẹp Việt Nam là rất lớn, nhưng tăng trưởng nhanh không đồng nghĩa với phát triển bền vững. Chỉ khi pháp lý tạo dựng niềm tin, đào tạo tạo ra giá trị và công nghệ tạo nên năng lực cạnh tranh, ngành làm đẹp Việt Nam mới có thể khẳng định vị thế trên bản đồ khu vực và vươn ra thị trường quốc tế. Đây cũng chính là thông điệp quan trọng được các chuyên gia gửi gắm tại Beauty Summit 2026, hướng tới một ngành công nghiệp làm đẹp chuyên nghiệp, minh bạch và phát triển bền vững trong tương lai./.

Mai Ngọc - Nguyễn Yến