Đoàn công tác Tòa án nhân dân tối cao thăm và làm việc tại Cộng hòa Liên bang Đức

Từ ngày 10/8/2026 đến ngày 14/8/2026, Đoàn công tác Tòa án nhân dân tối cao Việt Nam do đồng chí Nguyễn Văn Tiến, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao làm Trưởng đoàn đã thăm và làm việc tại Cộng hòa Liên bang Đức. Chương trình được tổ chức với sự phối hợp của Quỹ Hợp tác quốc tế Đức về pháp luật (IRZ). Nội dung nghiên cứu của Đoàn về hệ thống Tòa án Cộng hòa Liên bang Đức, đặc biệt là thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm; nghiên cứu về chứng cứ trong tố tụng dân sự, tố tụng hành chính; pháp luật về thi hành án hành chính theo quy định pháp luật Cộng hòa Liên bang Đức.

Tìm hiểu về Tòa án Cộng hòa Liên bang Đức; cơ cấu tổ chức, chức năng của hệ thống Tòa án hành chính

Nghiên cứu về nội dung này, Đoàn công tác đã đến thăm và làm việc tại Trung tâm Tư pháp mới Koblenz và Tòa án Hành chính cấp cao có trụ sở tại thành phố Koblenz thuộc bang Rheinland-Pfalz. Giáo sư, Tiến sĩ danh dự Lars Brocker, Chánh án Tòa án Hiến pháp bang Rheinland-Pfalz, đồng thời là Chánh án Tòa án Hành chính cấp cao bang Rheinland-Pfalz chào mừng Đoàn công tác; trao đổi, cung cấp thông tin tổng quan về hệ thống Tòa án Cộng hòa Liên bang Đức; cơ cấu tổ chức và chức năng của hệ thống Tòa án hành chính. Tiến sĩ Stefan Hülshörster – Giám đốc IRZ cùng tham dự chương trình làm việc với Đoàn.

Một trong những nội dung Đoàn đặc biệt quan tâm là hoạt động của Tòa án Hành chính Liên bang Đức với vai trò xét xử giám đốc thẩm, tái thẩm. Tại phiên làm việc, Đoàn được nghe giới thiệu và trao đổi về trình tự, thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm các bản án hành chính, đặc biệt  là cơ chế sàng lọc, giảm thiểu các đơn đề nghị giám đốc thẩm lên Tòa án cấp trên. Việc nghiên cứu kinh nghiệm của Đức về cơ chế xét xử giám đốc thẩm, tái thẩm có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh Tòa án nhân dân tối cao Việt Nam đang tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan đến thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm nhằm giảm thiểu áp lực trong việc thụ lý, giải quyết các đơn đề nghị giám đốc thẩm, tái thẩm ngày một tăng cao.

Trong khuôn khổ chuyến thăm, Đoàn tham dự một phiên điều trần tại Tòa án hành chính Koblenz và một phiên tòa xét xử công khai của Hội đồng xét xử số 8 Tòa án Hành chính cấp cao bang, qua đó Đoàn có điều kiện trực tiếp quan sát phương thức tổ chức và tiến hành phiên tòa hành chính trên thực tế.

Cũng trong chương trình làm việc, Đoàn công tác đã trao đổi về việc thi hành các bản án, quyết định của Tòa án hành chính. Đây là nội dung có ý nghĩa thực tiễn đối với Việt Nam, bởi hiệu lực và hiệu quả của bản án hành chính không chỉ phụ thuộc vào chất lượng xét xử mà còn gắn liền với cơ chế tổ chức thi hành và trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức có liên quan.

Bên cạnh đó, Đoàn cũng trao đổi về chi phí tố tụng và vấn đề trợ giúp pháp lý; thu thập chứng cứ và đánh giá chứng cứ trong tố tụng hành chính; vai trò của hoạt động chứng minh trong vụ án hành chính. Những kinh nghiệm của Đức về bảo đảm quyền tiếp cận công lý có giá trị tham khảo trong quá trình hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả hoạt động tư pháp của Việt Nam.

 

Đồng chí Nguyễn Văn Tiến, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao tặng quà lưu niệm Giáo sư, Tiến sĩ danh dự Lars Brocker, Chánh án Tòa án Hiến pháp, Chánh án Tòa án Hành chính cấp cao bang Rheinland-Pfalz

 Tìm hiểu về cơ cấu tổ chức, chức năng của hệ thống Tòa án dân sự

Tại phiên làm việc với Tòa án cấp cao vùng Koblenz, ông Thomas Henrichs, Chánh án Tòa án cấp cao vùng Koblenz chào mừng Đoàn công tác. Tại phiên làm việc, Đoàn được nghe giới thiệu về cơ cấu tổ chức và hoạt động của hệ thống Tòa án dân sự; chức năng, nhiệm vụ của Tòa án cấp phúc thẩm, việc soạn thảo bản án phúc thẩm và đặc biệt là thủ tục kháng cáo theo quy định pháp luật. Qua trao đổi, Đoàn có thêm những thông tin thực tiễn về cách thức tổ chức ở các cấp xét xử, mối quan hệ giữa Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm; vấn đề chứng cứ và chứng minh trong tố tụng dân sự.

Bên cạnh đó, Đoàn công tác tham dự một phiên xét xử của Hội đồng xét xử dân sự số 9 thuộc Tòa án cấp cao vùng Koblenz. Việc trực tiếp tham dự phiên tòa là cơ hội để các thành viên Đoàn tìm hiểu thực tiễn tổ chức phiên xét xử tại Đức, từ công tác chuẩn bị, điều hành phiên tòa đến vai trò của Thẩm phán và những người tham gia tố tụng.

Hình ảnh về phiên làm việc của Đoàn tại CHLB Đức

Tìm hiểu về cơ cấu tổ chức, chức năng của hệ thống Tòa án hình sự

Về nội dung này, Đoàn công tác đã làm việc với Tòa án cấp cao vùng Frankfurt am Main thuộc bang Hessen. Tiến sĩ Alexander Seitz, Chánh án Tòa án cấp cao vùng Frankfurt am Main tiếp đón Đoàn.

Tại phiên làm việc, Đoàn có cơ hội tìm hiểu về cơ cấu tổ chức, chức năng, nhiệm vụ của hệ thống Tòa án hình sự, trong đó tập trung chủ yếu vào thủ tục giám đốc thẩm và tái thẩm trong tố tụng hình sự; các cơ chế khắc phục sai sót trong quá trình xét xử hình sự; cơ chế sàng lọc và giảm thiểu số đơn đề nghị giám đốc thẩm, tái thẩm lên Tòa án cấp trên.

Bên cạnh đó, Đoàn tìm hiểu về chứng cứ trong tố tụng hình sự. Đây là vấn đề có ý nghĩa quan trọng đối với hoạt động xét xử, bởi chất lượng giải quyết vụ án phụ thuộc rất lớn vào việc xác định đúng các tình tiết của vụ án, thu thập đầy đủ chứng cứ, đánh giá khách quan và xác định chính xác giá trị chứng minh của từng loại chứng cứ.

Trao đổi kinh nghiệm với chuyên gia pháp luật

Trong khuôn khổ chương trình, Đoàn công tác cũng có buổi làm việc với Luật sư Fabian Sosa tại thành phố Frankfurt am Main.

Tại buổi làm việc, các thành viên Đoàn trao đổi về một số vấn đề chuyên sâu liên quan đến cơ chế thu thập, giao nộp, đánh giá và sử dụng chứng cứ, bao gồm chứng cứ điện tử; nghĩa vụ chứng minh của các bên trong tố tụng dân sự và hành chính; hậu quả pháp lý của việc không cung cấp chứng cứ theo yêu cầu của Tòa án; cũng như các tiêu chí đánh giá tính xác thực, tính toàn vẹn và giá trị chứng minh của chứng cứ điện tử.

Việc kết hợp trao đổi với các cơ quan Tòa án và chuyên gia hành nghề luật đã giúp chương trình nghiên cứu của Đoàn tiếp cận vấn đề từ nhiều góc độ khác nhau, cả về quy định pháp luật và thực tiễn áp dụng.

Chuyến thăm và làm việc tại Cộng hòa Liên bang Đức của Đoàn công tác Tòa án nhân dân tối cao Việt Nam thành công tốt đẹp. Những nội dung trao đổi tại chuyến công tác là nguồn thông tin và kinh nghiệm có giá trị tham khảo đối với Tòa án nhân dân tối cao Việt Nam trong quá trình nghiên cứu hoàn thiện pháp luật, cải cách tư pháp, nâng cao chất lượng xét xử và tăng cường hiệu quả thi hành bản án, quyết định của Tòa án. Chuyến công tác đồng thời tiếp tục khẳng định vai trò của hợp tác quốc tế trong việc chia sẻ kinh nghiệm, tăng cường hiểu biết lẫn nhau giữa cơ quan tư pháp hai nước, góp phần củng cố và phát triển quan hệ hợp tác pháp luật và tư pháp giữa Việt Nam và Cộng hòa Liên bang Đức.

Với những kết quả đạt được, chuyến công tác đã tạo thêm nền tảng cho việc duy trì, mở rộng các hoạt động trao đổi chuyên môn giữa Tòa án nhân dân tối cao Việt Nam và các Tòa án Đức trong thời gian tới, đồng thời góp phần phục vụ hiệu quả tiến trình cải cách tư pháp và xây dựng nền tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại, công bằng, nghiêm minh, thượng tôn pháp luật.

THS VŨ THÚY HẰNG