Ban chấp hành Trung ương khoá 13 và quy định về số lượng, tiêu chuẩn Ủy viên Trung ương, Ủy viên Bộ Chính trị khóa 14

Ban chấp hành Trung ương khoá 13

Tính đến thời điểm Đại hội 14, Ban chấp hành Trung ương khóa 13 có 163 ủy viên, bao gồm 145 ủy viên chính thức và 18 ủy viên dự khuyết.

Cơ cấu nhân sự hiện nay cho thấy sự đan xen giữa các thế hệ. Về độ tuổi, trong 145 ủy viên chính thức, có 68 người trên 60 tuổi, 71 người từ 51-60 tuổi và 6 người thuộc nhóm 46-50 tuổi. Ở nhóm nhân sự ủy viên dự khuyết có 17 người từ 46-50 tuổi và 1 người dưới 45 tuổi.

Ông Nguyễn Anh Tuấn (sinh năm 1979) là người trẻ nhất ở nhóm ủy viên chính thức. Riêng khối dự khuyết, người trẻ nhất là ông Mùa A Vảng (sinh năm 1983).

Nhân sự Ban chấp hành Trung ương khóa 13 có trình độ chuyên môn khá cao với 65 tiến sĩ, 58 thạc sĩ, 37 cử nhân và 3 kỹ sư. Có 16 nữ ủy viên chính thức và 1 nữ ủy viên dự khuyết.

Trong 145 ủy viên Trung ương chính thức hiện nay, khối Đảng có 33 ủy viên, khối Chủ tịch nước có 3 ủy viên, khối Quốc hội gồm 20 ủy viên, khối Chính phủ có 33 ủy viên (chưa tính Bộ Quốc phòng và Bộ Công an), khối MTTQ Việt Nam và các đoàn thể Trung ương có 5 ủy viên.

Khối lực lượng vũ trang có 19 ủy viên Trung ương, là lãnh đạo Bộ Quốc phòng, Bộ Công an và các vị trí chỉ huy chủ chốt.

Khối địa phương có 29 ủy viên là các bí thư tỉnh ủy, thành ủy.

Bộ Chính trị khóa 13 hiện có 16 ủy viên.

Dự kiến có 200 Ủy viên Trung ương khóa 14

Để chuẩn bị cho công tác nhân sự Đại hội 14, ngay từ đầu nhiệm kỳ, Bộ Chính trị đã ban hành quy định về công tác quy hoạch cán bộ.

Đến giữa nhiệm kỳ, Bộ Chính trị chỉ đạo xây dựng và phê duyệt quy hoạch Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa 14 cả chính thức và dự khuyết, góp phần chủ động chuẩn bị nguồn nhân sự dồi dào, có chất lượng.

Để chuẩn bị cho công tác nhân sự tại Đại hội XIV của Đảng, tại các Hội nghị Trung ương 13, 14, 15 khóa XIII, Bộ Chính trị, Ban Chấp hành Trung ương đã xem xét, biểu quyết, thống nhất giới thiệu nhân sự (tái cử và tham gia lần đầu; chính thức và dự khuyết) vào Ban Chấp hành Trung ương khóa 14, nhân sự tham gia Bộ Chính trị, Ban Bí thư, lãnh đạo chủ chốt của Đảng và Nhà nước nhiệm kỳ 2026-2031 để trình Đại hội XIV của Đảng xem xét, quyết định và tổ chức bầu cử theo điều lệ và quy định của Đảng.

Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh: "Chủ trương của Đảng về Đại hội, Ban chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư khóa 14 phải đặc biệt coi trọng chất lượng; cần có số lượng, cơ cấu phù hợp, đáp ứng nhu cầu lãnh đạo toàn diện, tăng cường ủy viên Trung ương Đảng vào những vị trí, việc làm, những lĩnh vực quan trọng được ưu tiên".

Trong cơ cấu nhân sự khoá mới sẽ có những ủy viên Trung ương khóa cũ tái cử nếu đủ các điều kiện, tiêu chuẩn và được Đại hội bầu.

Phó trưởng Ban Thường trực Ban Tổ chức Trung ương Hoàng Đăng Quang khẳng định công tác nhân sự Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã được chuẩn bị công phu, nghiêm túc, thận trọng, kỹ lưỡng, khoa học, đúng quy định, nhưng rất quyết liệt.

Theo quy chế bầu cử trong Đảng, việc bầu Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Tổng Bí thư, Ban Bí thư, Ủy ban Kiểm tra Trung ương, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương, sẽ được thực hiện bằng hình thức bỏ phiếu kín.

Từ đại hội đảng bộ cơ sở trở lên, trước khi tiến hành bỏ phiếu chính thức, đoàn chủ tịch đại hội cung cấp danh sách trích ngang của các ứng cử viên để đại biểu nghiên cứu trước.

Liên quan số lượng Ủy viên Trung ương, Ủy viên Bộ Chính trị khóa mới, hồi cuối tháng 7/2025, Tổng Bí thư Tô Lâm trong cuộc gặp mặt các cán bộ lão thành, Mẹ Việt Nam anh hùng, tướng lĩnh, sĩ quan cao cấp, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân... đã thông tin về nội dung này. Tổng Bí thư cho biết, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV gồm 200 người, gồm 180 Ủy viên Trung ương Đảng chính thức và 20 Ủy viên dự khuyết. Bộ Chính trị khóa XIV dự kiến có 17-19 người, và Ban Bí thư có khoảng 11-13 ủy viên.

Một số Ủy viên Bộ Chính trị do Bộ Chính trị phân công sẽ tham gia Ban Bí thư và một số Ủy viên Ban Bí thư do Ban Chấp hành Trung ương bầu.

Tỷ lệ Ủy viên Trung ương Đảng (gồm cả chính thức và dự khuyết) dự kiến cán bộ trẻ dưới 47 tuổi khoảng trên 10%; cán bộ nữ khoảng 10-12%; cán bộ người dân tộc thiểu số khoảng 10-12%.

Theo thông lệ, sau khi Đại hội Đảng toàn quốc bầu Ban Chấp hành Trung ương khóa mới, Trung ương khóa mới sẽ tiến hành Hội nghị Trung ương lần thứ nhất - diễn ra ngay tại Đại hội, để bầu Bộ Chính trị, Tổng Bí thư, Ban Bí thư, Ủy ban Kiểm tra Trung ương, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Trung ương. Ban Chấp hành Trung ương khóa mới sau đó sẽ ra mắt tại Đại hội.

Về tiêu chuẩn lựa chọn nhân sự vào Ban Chấp hành Trung ương khóa 14

Về tiêu chuẩn lựa chọn nhân sự vào Ban Chấp hành Trung ương khóa 14, Quy định số 365 của Bộ Chính trị ban hành ngày 30/8/2025 đã nêu rõ tiêu chuẩn chức danh cán bộ thuộc diện Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý và khung tiêu chuẩn chức danh cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp.

Ủy viên Trung ương phải đảm bảo các tiêu chuẩn chung về chính trị, tư tưởng; phẩm chất đạo đức, lối sống và ý thức tổ chức kỷ luật; trình độ, năng lực; uy tín và khả năng quy tụ, đoàn kết; kết quả công tác; sức khoẻ, độ tuổi và kinh nghiệm.

Ngoài các tiêu chuẩn chung đó, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương phải là nhân sự tiêu biểu của Đảng về bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống, tính tiền phong, gương mẫu, tính xây dựng, tính chiến đấu, tính hành động, tính kỷ luật, tính nhân văn, năng lực, uy tín về mọi mặt.

Ủy viên Trung ương phải là những cán bộ được đào tạo cơ bản, có kiến thức toàn diện, được rèn luyện, thử thách qua thực tiễn, có tư duy đổi mới, tầm nhìn chiến lược, tâm huyết, trách nhiệm, tích cực tham gia thảo luận, đóng góp, hoạch định đường lối, chính sách và sự lãnh đạo tập thể của Ban Chấp hành Trung ương Đảng.

“Có thành tích nổi trội, có kết quả, "sản phẩm" cụ thể trong quá trình công tác; có khả năng quy tụ, đoàn kết, thống nhất và huy động sức mạnh tổng hợp, tổ chức thực hiện thắng lợi đường lối, chính sách, nhiệm vụ của Đảng, chiến lược phát triển đất nước trong giai đoạn mới ở lĩnh vực, địa bàn công tác được phân công quản lý, phụ trách”, cũng là tiêu chuẩn được đặt ra.

Bên cạnh đó, Ủy viên Trung ương cần có năng lực dự báo, xử lý, ứng phó kịp thời, hiệu quả những tình huống đột xuất, bất ngờ; có khả năng làm việc độc lập; có tố chất, năng lực lãnh đạo, quản lý cấp chiến lược; có hoài bão, khát vọng đổi mới vì nước, vì dân; kiên quyết đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, quan liêu, lợi ích nhóm.

Cũng theo quy định của Bộ Chính trị, Ủy viên Trung ương phải là người đã kinh qua và hoàn thành tốt nhiệm vụ ở các chức vụ lãnh đạo chủ chốt cấp dưới trực tiếp và tương đương. Trường hợp đặc biệt do Ban Chấp hành Trung ương Đảng quyết định.

Với Ủy viên Trung ương dự khuyết, Bộ Chính trị quy định đây phải là những cán bộ trẻ; cơ bản đáp ứng được tiêu chuẩn của Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng.

Ủy viên Trung ương dự khuyết cần có tiêu chuẩn quyết liệt, hiệu quả trong việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao. Hiểu biết tình hình trong nước, khu vực và thế giới; có khả năng tham gia, đóng góp ý kiến và đề xuất những vấn đề thực tiễn đặt ra để Ban Chấp hành Trung ương Đảng thảo luận, quyết định.

Qua thực tiễn công tác, Ủy viên Trung ương dự khuyết cần thể hiện có năng lực, tố chất lãnh đạo, quản trị, quản lý, hoàn thành tốt nhiệm vụ ở chức vụ đã kinh qua, có triển vọng phát triển và có khả năng đáp ứng ngay khi có yêu cầu phân công, bố trí đảm nhiệm chức danh lãnh đạo các địa phương, cơ quan, đơn vị có cơ cấu Ủy viên Trung ương Đảng. Trường hợp đặc biệt do Ban Chấp hành Trung ương Đảng quyết định.

QUANG PHÚC

Các đại biểu đoàn Đảng bộ Chính phủ tại phiên thảo luận ở hội trường về các Văn kiện Đại hội XIV, ngày 21/01/2026. Nguồn ảnh: Trung tâm Báo chí Đại hội XIV