Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ký quyết định về đặc xá năm 2026

Chiều 09/4/2026, Văn phòng Chủ tịch nước họp báo công bố quyết định về đặc xá năm 2026 của Chủ tịch nước. Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước Cấn Đình Tài chủ trì họp báo. Tham dự có Phó Chánh án TANDTC Lê Tiến; Thượng tướng Lê Văn Tuyến, Thứ trưởng Bộ Công an; Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Hoàng Giang.

Công bố quyết định đặc xá năm 2026 của Chủ tịch nước, ông Cấn Đình Tài, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước, cho biết thực tiễn những năm qua cho thấy các đợt đặc xá được triển khai chặt chẽ, đúng quy định, đạt hiệu quả tích cực trên nhiều phương diện cả về chính trị, pháp lý, xã hội và đối ngoại.

Đặc biệt, theo ông Tài, trong năm 2025, hơn 22.000 phạm nhân được đặc xá tha tù trước thời hạn nhưng vẫn bảo đảm vững chắc an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội; đa số người được đặc xá đã nhanh chóng ổn định cuộc sống, tái hòa nhập cộng đồng.

Năm 2026 là năm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, đánh dấu bước chuyển tiếp sang một giai đoạn phát triển mới của đất nước, gắn với nhiều sự kiện chính trị có tầm vóc chiến lược như thành công của Đại hội lần thứ XIV của Đảng; cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031; kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Ông Tài cho hay trong bối cảnh đó, theo đề nghị của Chính phủ, ngày 07/4/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã ký Quyết định số 457 về đặc xá năm 2026.

Đáng chú ý, ông Tài nhấn mạnh việc ban hành quyết định đặc xá ngay trong ngày làm việc đầu tiên của Chủ tịch nước nhiệm kỳ 2026-2031 đã thể hiện nhất quán quan điểm của Đảng và Nhà nước ta là kiên định nguyên tắc thượng tôn pháp luật, giữ vững kỷ cương, phép nước, đồng thời thực hiện chính sách nhân đạo một cách có trách nhiệm, gắn chặt với yêu cầu quản lý xã hội.

Đồng thời, bảo đảm sự cân bằng giữa tính nghiêm minh của pháp luật với tính nhân văn trong hoạch định và thực thi chính sách, hướng tới ổn định xã hội và phát triển bền vững của đất nước, theo Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước.

Trả lời báo chí tại họp báo, Thượng tướng Lê Văn Tuyến, Thứ trưởng Bộ Công an, cho biết ngày 17/8/2023, Thủ tướng Chính phủ ký quyết định số 22 về tín dụng đối với người chấp hành xong án phạt tù.

Theo ông Tuyến, đến tháng 4 năm nay, đã có gần 15.000 người được đặc xá và người chấp hành xong án phạt tù đã được vay số vốn gần 1.300 tỷ đồng để đầu tư sản xuất kinh doanh và làm ăn phát triển kinh tế, ổn định cuộc sống.

Ông Tuyến đánh giá đây là chính sách rất nhân văn, góp phần quan trọng cho những người lầm lỗi tái hòa nhập cộng đồng, có nguồn vốn hỗ trợ để ổn định cuộc sống và gia đình.

Thứ trưởng Bộ Công an cũng cho hay bộ đang chủ trì phối hợp với các cơ quan liên quan nghiên cứu, sửa đổi bổ sung theo hướng tạo điều kiện thuận lợi hơn và nâng mức cho vay tín dụng để người chấp hành xong án phạt tù tái hòa nhập cộng đồng, có điều kiện để vay nguồn vốn để lao động sản xuất, có công ăn việc làm ổn định.

Trả lời câu hỏi của phóng viên Tạp chí Tòa án nhân dân về những điểm mới của Quyết định đặc xá năm 2026, Thứ trưởng Lê Văn Tuyến cho biết, có 2 điểm mới để đảm bảo chặt chẽ hơn trong quá trình tổ chức triển khai thực hiện.

Thứ nhất, đối với quy định trong Điều 3 về người được đặc xá, trước đây quy định điều kiện là người bị kết án phạt tù chung thân đã giảm xuống có thời hạn, thời hạn là 18 quý liên tục liền kề trước thời điểm đề nghị đặc xá và xếp loại từ khá trở lên. Nay quyết định bổ sung thêm cụm từ "ít nhất". Quy định tối thiểu là phải đạt 18 quý trở lên.

Thứ hai, đối với trường hợp không được đặc xá trong Điều 4, qua quá trình triển khai thực hiện đợt đặc xá năm 2025, Bộ Công an bổ sung thêm một số nội dung quy định rõ hơn để các cơ sở giam giữ thống nhất áp dụng việc xác định đối tượng không được đặc xá. Đó là tại điểm 5 Điều 4, trước đây quy định "có 2 tiền án trở lên", nay bổ sung thêm: "hoặc có 1 tiền án mà bị kết án phạt tù về tội do cố ý". Bổ sung thêm nội dung trong Khoản 8 Điều 4, quy định rõ là: "phạm tội cưỡng dâm có tính chất loạn luân, cưỡng dâm trẻ em (theo Bộ luật Hình sự năm 1999) hoặc cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi”,“cưỡng đoạt tài sản, cướp giật tài sản, trộm cắp tài sản, có tổ chức hoặc gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội”, thì không được đặc xá.

Điểm bổ sung thứ ba là Khoản 14 Điều 4: "phạm từ hai tội do cố ý trở lên kể cả trường hợp tổng hợp hình phạt hoặc đang chấp hành hình phạt tổng hợp do bị kết án phạt tù hai lần trở lên về cùng một tội do cố ý"; bổ sung Khoản 15 Điều 4: "ba lần bị kết án phạt tù trở lên về cùng một tội do cố ý".

Theo Thứ trưởng Lê Văn Tuyến, mục đích của việc bổ sung thêm những điểm này là để làm rõ hơn những trường hợp không được đặc xá. Trong quá trình triển khai đợt năm 2025, một số cơ sở giam giữ chưa rõ, chưa thống nhất việc này, "nên lần này chúng tôi đưa vào để đảm bảo đồng bộ, thống nhất ở các cơ sở giam giữ trên toàn quốc".

QUANG PHÚC

Quang cảnh họp báo công bố Quyết định đặc xá năm 2026 của Chủ tịch nước. Ảnh: Khải Hoàn/TCTA