Chuyên án VN10: Từ những tuýp kem đánh răng đến phiên tòa xét xử 227 bị cáo

Sáng 17/8/2026, Tòa án nhân dân thành phố Hồ Chí Minh mở phiên tòa xét xử sơ thẩm 227 bị cáo trong chuyên án VN10. Đây là một trong những vụ án ma túy có số lượng bị cáo lớn được đưa ra xét xử, bao gồm nhiều đường dây, nhánh và phân nhánh hoạt động tại nhiều địa phương, có yếu tố xuyên quốc gia.

Khởi nguồn từ lô hàng bất thường tại sân bay

Theo cáo trạng, vụ án bắt nguồn từ ngày 16/3/2023, khi lực lượng hải quan tại Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất phát hiện nhiều tuýp kem đánh răng có biểu hiện bất thường trong hành lý của bốn nữ tiếp viên hàng không trên chuyến bay VN10 từ Pháp về Việt Nam. Qua kiểm tra 327 tuýp kem đánh răng còn nguyên nắp, cơ quan chức năng xác định 157 tuýp chứa 2.973,37 gam Ketamine và 8.312 gam MDMA, tổng khối lượng hơn 11,2 kg.

Ngày 17/3/2023, hồ sơ vụ việc được chuyển cho Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Hồ Chí Minh giải quyết theo thẩm quyền. Từ dấu hiệu ban đầu này, cơ quan điều tra khởi tố vụ án vận chuyển trái phép chất ma túy, xác lập chuyên án VN10 và mở rộng truy xét các đường dây, nhóm, tổ chức tội phạm có liên quan. Kết quả điều tra được công bố cho thấy bốn nữ tiếp viên nhận vận chuyển khoảng 60 kg hàng tiêu dùng từ Pháp về Việt Nam với tiền công 6,5 euro/kg. Họ không quen biết, không liên lạc, không nhận hoặc chuyển tiền với Hà Danh Nậm, Hoàng Sỹ Thắng và những người khác trong đường dây; đồng thời không biết ma túy được cất giấu bên trong các kiện hàng.

Trên cơ sở tài liệu thu thập được, cơ quan điều tra xác định không có căn cứ xử lý hình sự bốn nữ tiếp viên về tội “Vận chuyển trái phép chất ma túy”. Kết quả này cho thấy trong việc xác định trách nhiệm hình sự, hành vi khách quan phải được xem xét đồng thời với yếu tố lỗi; việc một người thực tế vận chuyển kiện hàng chứa ma túy không tự động đồng nghĩa người đó nhận thức và cố ý thực hiện hành vi phạm tội.

 Hội đồng xét xử sơ thẩm.

Theo cáo trạng, Hà Danh Nậm, còn gọi là “Hữu Sơn”, bị xác định là người đứng sau đường dây đưa ma túy từ Pháp về Việt Nam. Phương thức được sử dụng là cất giấu ma túy trong các tuýp kem đánh răng, hộp thực phẩm chức năng và lợi dụng dịch vụ gom hàng, chuyển phát nhanh quốc tế.

Ngoài chuyến hàng bị phát hiện ngày 16/3/2023, cơ quan điều tra xác định Nậm đã vận chuyển trót lọt thêm sáu chuyến hàng chứa ma túy. Các chuyến hàng được tập trung về một đầu mối tại Đồng Nai do Hoàng Sỹ Thắng tiếp nhận. Sau đó, Thắng phân chia kiện hàng và chỉ đạo Bùi Văn Ánh giao cho các đầu mối tiêu thụ tại thành phố Hồ Chí Minh và khu vực Bình Dương. Tiền công cho mỗi lần vận chuyển được xác định dao động từ 6 triệu đồng đến 50 triệu đồng.

Theo cáo trạng quy kết Hà Danh Nậm phải chịu trách nhiệm hình sự đối với hơn 2,9 kg Ketamine và hơn 14,7 kg MDMA. Khối lượng này phản ánh phạm vi hành vi bị cáo buộc trong toàn bộ các chuyến hàng có liên quan, không chỉ riêng lượng ma túy thu giữ tại sân bay ngày 16/3/2023.

Từ các đầu mối Nậm, Thắng và Ánh, cơ quan điều tra tiếp tục làm rõ nhiều đường dây cung cấp, mua bán, tàng trữ và tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy tại thành phố Hồ Chí Minh cùng các địa phương khác. Hồ sơ được tập hợp từ 20 vụ án liên quan, với 227 bị cáo bị truy tố về một hoặc nhiều tội danh quy định tại các Điều 249, 250, 251, 255, 341, 389, 390 và 176 Bộ luật Hình sự.

Các tội danh bao gồm “Tàng trữ trái phép chất ma túy”, “Vận chuyển trái phép chất ma túy”, “Mua bán trái phép chất ma túy”, “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy”, “Sử dụng tài liệu giả của cơ quan, tổ chức”, “Che giấu tội phạm”, “Không tố giác tội phạm” và “Chiếm giữ trái phép tài sản”. Việc truy tố nhiều nhóm hành vi đòi hỏi Hội đồng xét xử phân định cụ thể vai trò, mức độ tham gia và phạm vi trách nhiệm của từng bị cáo trên cơ sở tài liệu, chứng cứ được kiểm tra tại phiên tòa.

Quy mô đặc biệt lớn của chuyên án VN10

Trong số những người bị đưa ra xét xử có ca sĩ Nguyễn Trung Hiếu, người mẫu Andrea Aybar Carmona và Nguyễn Đỗ Trúc Phương. Theo cáo trạng, Nguyễn Trung Hiếu cùng anh trai đã bàn bạc, chuẩn bị địa điểm, dụng cụ và góp tiền mua ma túy để tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.

Nguyễn Đỗ Trúc Phương và Vũ Hải Anh bị truy tố về tội “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy”. Andrea Aybar Carmona bị truy tố về hai tội “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy” và “Tàng trữ trái phép chất ma túy”, với cáo buộc liên quan việc cung cấp ma túy và địa điểm sử dụng trong một số lần vào tháng 11/2024.

Theo pháp luật hình sự việc một số bị cáo có mức độ nhận diện cao trong xã hội không làm thay đổi nguyên tắc xử lý. Trách nhiệm hình sự phải được cá thể hóa theo hành vi, vai trò, tính chất, mức độ nguy hiểm và các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ được pháp luật quy định; không thể được xác định từ nghề nghiệp hoặc sự nổi tiếng của người bị buộc tội.

Phiên tòa được tổ chức công khai theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến. Điểm cầu trung tâm đặt tại trụ sở TAND thành phố Hồ Chí Minh; điểm cầu thành phần đặt tại Trại tạm giam Chí Hòa. Các bị cáo tại ngoại, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan và luật sư tham dự trực tiếp tại trụ sở Tòa án; các bị cáo còn lại tham dự qua điểm cầu trực tuyến.

Trong tổng số 227 bị cáo, 214 người đang bị tạm giam, 9 người được tại ngoại và 4 người đang bị truy nã được đưa ra xét xử vắng mặt theo quy định. Vụ án có 130 người bào chữa và 18 người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan. Bốn bị cáo đang bị truy nã, xét xử vắng mặt, gồm: Hà Danh Nậm (52 tuổi); Nguyễn Thế Trân (31 tuổi), Nguyễn Xuân Hiếu (29 tuổi), Trương Thiên Ân (25 tuổi). Việc tổ chức phiên tòa theo mô hình kết hợp nhằm đáp ứng yêu cầu an ninh, an toàn và điều hành tố tụng trong bối cảnh số lượng người tham gia đặc biệt lớn.

Theo thông tin được công bố, quá trình mở rộng chuyên án VN10 đã dẫn đến việc khởi tố hơn 2.700 bị can trong 477 vụ án liên quan. Riêng vụ án đang được TAND thành phố Hồ Chí Minh xét xử gồm 227 bị cáo, với dòng tiền giao dịch được xác định gần 29.000 tỷ đồng.

Quy mô này cho thấy phương thức hoạt động phức tạp của tội phạm ma túy xuyên quốc gia: ma túy được ngụy trang trong hàng tiêu dùng, vận chuyển qua dịch vụ logistics hợp pháp, phân phối qua nhiều tầng trung gian và chia nhỏ thành các nhánh tiêu thụ. Quá trình chứng minh tội phạm vì vậy không chỉ dựa vào vật chứng thu giữ, mà còn phải làm rõ hành trình hàng hóa, dữ liệu liên lạc, dòng tiền và mối quan hệ đồng phạm giữa các chủ thể.

Phiên tòa dự kiến diễn ra từ ngày 17/8 đến ngày 12/9/2026. Phiên tòa do thẩm phán Vũ Thanh Lâm, Chánh tòa Tòa Hình sự TAND thành phố Hồ Chí Minh, làm chủ tọa. Đại diện Viện KSND thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên tòa gồm các kiểm sát viên Đinh Quốc Dũng, Nguyễn Đình Thi, Vũ Minh Hùng, Lưu Hoài Chính, Lê Nguyên Thạch và Nguyễn Thị Mai Hương.

Cáo trạng là căn cứ buộc tội của Viện kiểm sát, nhưng không phải phán quyết cuối cùng. Việc xác định một bị cáo có tội hay không và phải chịu hình phạt ở mức nào thuộc thẩm quyền của Hội đồng xét xử, trên cơ sở kết quả xét hỏi, tranh tụng và đánh giá toàn diện chứng cứ tại phiên tòa.

QUANG PHÚC