Tọa đàm những điểm mới của Luật Báo chí và chế tài pháp lý

Sáng 24/8, tại Hải Phòng, Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức tọa đàm “Những điểm mới Luật Báo chí và chế tài pháp lý, nhận diện rủi ro, bảo vệ đạo đức nghề báo”.

Tham dự tọa đàm có lãnh đạo Hội Nhà báo Việt Nam, đại diện các cơ quan quản lý nhà nước về báo chí, lãnh đạo các cơ quan báo chí Trung ương và địa phương, Hội Nhà báo các tỉnh, thành phố cùng đông đảo phóng viên, biên tập viên khu vực phía Bắc.

Quang cảnh buổi toạ đàm.

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Đức Lợi, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam, cho biết đây là hoạt động mở đầu cho chuỗi tọa đàm chuyên sâu được Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức trên phạm vi cả nước, nhằm cập nhật các quy định pháp luật mới và nhận diện những rủi ro phát sinh trong thực tiễn tác nghiệp.

Ông Nguyễn Đức Lợi - Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam phát biểu khai mạc.

Theo ông Lợi, một nền báo chí chuyên nghiệp không chỉ được đánh giá qua tốc độ đưa tin hay mức độ lan tỏa, mà trước hết phải dựa trên sự thật, trách nhiệm và tinh thần thượng tôn pháp luật. Luật Báo chí cùng các quy định liên quan vừa tạo hành lang pháp lý cho hoạt động báo chí, bảo đảm quyền tác nghiệp, quyền tiếp cận thông tin, vừa xác định trách nhiệm của nhà báo đối với xã hội.

Bên cạnh pháp luật, đạo đức nghề nghiệp được xác định là “hàng rào” giúp người làm báo chủ động nhận diện, phòng ngừa rủi ro. Trong những tình huống pháp luật chưa thể bao quát hết, trách nhiệm, lương tâm và chuẩn mực nghề nghiệp là cơ sở để nhà báo cân nhắc trước khi đăng tải thông tin có thể tác động đến quyền, lợi ích của cá nhân, tổ chức và cộng đồng.

Tại tọa đàm, các đại biểu, chuyên gia và đại diện cơ quan báo chí tập trung trao đổi về những điểm mới, nội dung sửa đổi, bổ sung của Luật Báo chí; quy định về quản lý, cung cấp thông tin; trách nhiệm pháp lý của người đứng đầu cơ quan báo chí; bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan và cơ chế pháp lý bảo vệ nhà báo khi tác nghiệp đúng quy định.

Chia sẻ về những điểm mới của Luật Báo chí, ông Nguyễn Văn Hiếu, Phó Cục trưởng Cục Báo chí, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, cho rằng Luật Báo chí năm 2025 là dấu mốc quan trọng, tạo nền tảng pháp lý cho báo chí phát triển trong bối cảnh chuyển đổi số.

Ông Nguyễn Văn Hiếu - Phó Cục trưởng Cục Báo chí, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phát biểu tại tọa đàm.

Theo đó, Luật được xây dựng trên ba định hướng lớn: mở rộng không gian phát triển của báo chí trong kỷ nguyên số; tăng cường cơ chế hỗ trợ, phát triển kinh tế báo chí; đồng thời nâng cao trách nhiệm pháp lý và hiệu quả quản lý nhà nước.

Một điểm đáng chú ý là cơ quan báo chí được mở rộng hoạt động trên không gian mạng. Ngoài việc đăng, phát nội dung báo chí, cơ quan báo chí có thể tích hợp các hoạt động dịch vụ trực tuyến như dịch vụ công, thương mại điện tử, tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, giáo dục, y tế, cung cấp nội dung theo yêu cầu và các dịch vụ khác theo quy định pháp luật.

Đối với hoạt động trên không gian mạng, cơ quan báo chí không phải xin cấp phép mà có trách nhiệm thông báo tới cơ quan quản lý nhà nước về báo chí.

Luật cũng cho phép cơ quan báo chí hợp tác với đối tác để thiết lập, vận hành và sản xuất nội dung cho các kênh trên mạng xã hội và các nền tảng truyền thông số khác. Tuy nhiên, cơ quan báo chí vẫn chịu trách nhiệm đối với nội dung được đăng tải trên các kênh liên kết.

Một nội dung khác được quan tâm tại tọa đàm là quy định bổ sung các nguồn thu mới của cơ quan báo chí trong Luật Báo chí 2025.

Ngoài nguồn thu từ bản quyền đọc, nghe, xem và cho phép khai thác, sử dụng tác phẩm báo chí, cơ quan báo chí có thể có nguồn thu từ hoạt động tài chính và phần vốn góp vào doanh nghiệp (nếu có); cung cấp dịch vụ sự nghiệp công được giao nhiệm vụ, đặt hàng, đấu thầu.

Cùng với đó là nguồn thu từ việc thực hiện các nhiệm vụ, chương trình, đề án, dự án do cấp có thẩm quyền giao, phê duyệt và thu từ người có nhu cầu đăng bài nghiên cứu khoa học.

Những quy định mới được kỳ vọng tạo thêm dư địa để các cơ quan báo chí chủ động phát triển kinh tế báo chí, đa dạng hóa hoạt động trên môi trường số, đồng thời nâng cao năng lực thích ứng với quá trình chuyển đổi số.

Tuy nhiên, cùng với không gian hoạt động được mở rộng và nhiều cơ hội phát triển mới, trách nhiệm pháp lý, đạo đức nghề nghiệp và yêu cầu kiểm soát nội dung cũng đặt ra cao hơn đối với cơ quan báo chí, người đứng đầu và từng nhà báo trong quá trình tác nghiệp…

Trang Anh - Vũ Công